Израиль парламенті — Кнессет 1-маусым күні өткен ресми отырысында өзін-өзі тарату туралы заң жобасын бірінші оқылымда мақұлдады. Аталған бастама парламент қабырғасында бірауыздан қолдау тапты.
Дауыс беру қорытындысы бойынша 120 депутаттың 106-сы заң жобасын жақтап дауыс берсе, қарсылық білдірген заң шығарушылар тіркелген жоқ. Қалған депутаттар бұл саяси дауыс беру процесіне қатысудан қалыс қалды. Бұл бастаманың парламентте оңай қолдау тауып, алға басуы премьер-министр Биньямин Нетаньяху жетекшілік ететін үкіметтік коалиция ішіндегі келіспеушіліктер мен саяси қайшылықтардың артуымен тікелей байланысты.
Шектеулі мерзімдер мен алдағы сайлау кезеңдері
Құжаттың толықтай заңды күшіне енуі үшін ол алдағы уақытта екінші және үшінші оқылым талқылауларынан сәтті өтуі қажет. Егер бұл заң жобасы Кнессет тарапынан түпкілікті қабылданса, елдегі кезектен тыс парламенттік сайлау 2026 жылдың 8-қыркүйегі мен 20-қазан аралығында өтуі мүмкін. Сайлаудың нақты күні әлі нақтыланған жоқ, ол құжат соңғы рет бекітілгенге дейін заң жобасының мәтініне ресми түрде енгізіледі.
Израильдің қолданыстағы заңнамалық талаптарына сәйкес, жаңа сайлау процесі ағымдағы жылдың 27-қазанынан кешіктірілмей өткізілуі тиіс.
Коалиция ішіндегі дағдарыс және уәделердің орындалмауы
Үкімет құрамындағы ультраортодоксалды бағыттағы саяси партиялар премьер-министр Биньямин Нетаньяхуды қатаң айыптауда. Олардың наразылығына премьер-министрдің діни семинарияларда білім алатын жас жігіттерді міндетті әскери қызметтен өмір бойы босатуды көздейтін арнайы заң қабылдау туралы бұған дейін берген ресми уәдесін орындамауы себеп болды.
Осыған қарамастан, Нетаньяхудың «Ликуд» партиясынан сайланған парламенттік коалиция жетекшісі Офир Кац қазіргі парламент өзінің 4 жылдық өкілеттілік мерзімін толық аяқтағанын, бұл Израильдің соңғы жылдардағы саяси тарихында өте сирек кездесетін тұрақтылық жағдайы екенін мәлімдеді. Оның айтуынша, сайлаудың нақты күні жақын күндері өзара келісілуі керек.
«Кнессет осы уақытқа дейін 520-дан астам заң мен 9 мемлекеттік бюджетті қабылдады. Іс жүзінде біз соңына дейін шыдадық», — деп атап өтті коалиция жетекшісі Офир Кац.
Саяси бөлшектену мен жаңа сайлау науқаны
Аталған заң жобасы бұған дейін алдын ала оқылым талқылауында да депутаттар тарапынан қолдау тапқан еді. Израильдің жетекші бұқаралық ақпарат құралдарының, соның ішінде Ynet басылымының сараптамалық хабарлауынша, егер бұл құжат үшінші оқылымда толық мақұлданса, ел саяси бөлшектену кезеңіне қайта тап болады. Нәтижесінде тұрақты парламенттік көпшілікті (коалицияны) қалыптастыру үшін жаңа саяси күрес басталып, мемлекет кезекті ауқымды сайлау науқанын өткізуге мәжбүр болады.
Соңғы жылдары Израильде саяси тығырыққа тірелген бірнеше кезектен тыс сайлаулар өткен еді. Алайда Биньямин Нетаньяхудың қазіргі басқарып отырған үкіметтік кабинеті елдің алдыңғы билік құрамдарына қарағанда билік басында әлдеқайда ұзақ уақыт тұрақтады.


