Орталық және Оңтүстік Азия аймақтары арасындағы сауда-экономикалық байланыстарды жандандыру, жаңа транзиттік дәліздер ашу және өнеркәсіптік кооперацияны тереңдету мақсатында маңызды халықаралық келіссөздер өтті.
Қазақстан Премьер-министрінің орынбасары — ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин Кабул қаласына жасаған ресми сапары барысында Ауғанстан Премьер-министрі Мұхаммед Хасан Ахундпен және Премьер-министрдің орынбасары Абдул Гани Барадармен кездесті. Үкіметтің баспасөз қызметі хабарлағандай, бұл кездесу екі ел арасындағы іскерлік қарым-қатынастардың соңғы төрт жылындағы алғашқы жоғары деңгейдегі келіссөз ретінде тіркелді. Ауғанстан басшылығы ауған халқына тұрақты түрде дәйекті қолдау көрсеткені үшін Қазақстан Президентіне ерекше ризашылығын білдірді.
Тау-кен металлургия кешеніндегі өнеркәсіптік кооперация
Келіссөздер барысында тараптар тау-кен металлургия саласындағы серіктестікті дамытуға баса назар аударды. Қазақстан түсті, қара және сирек кездесетін металдарды өңдеу бойынша аймақтағы ірі технологиялық орталық саналады. Сонымен қатар, еліміз техникалық аквамаринді қайта өңдеу құзыретіне ие әлемдегі санаулы 3 мемлекеттің қатарына кіреді. Осыған байланысты қазақстандық компаниялар Ауғанстандағы пайдалы қазба кен орындарын бірлесіп игеруге үлкен қызығушылық танытуда. Өнеркәсіптік бағыттағы негізгі уағдаластықтар мен жобалар:
— Қазақстандық тарап осы құнды минералды Ауғанстаннан тікелей шығарып, Қазақстан зауыттарында терең өңдеуден өткізу туралы мәселе көтерді;
— «Тау-Кен Самұрық» компаниясының мамандары Бамиан провинциясында зерттеу жүргізіп, кеннен сынама алды. «Қазмырыш» кәсіпорны жасаған химиялық талдау бұл кенді отандық кәсіпорындарда өңдеудің толық мүмкіндігі бар екенін растады;
— Бұл бағытта феррохром өндірісінде әлемдік көшбасшылардың бірі саналатын отандық ERG (Eurasian Resources Group) компаниясы өзінің салалық сараптамасы мен технологиялық шешімдерін қолдану мүмкіндігін қарастыруда.
Трансауғандық көлік дәлізі және сауда-саттықты кеңейту
Көлік-логистикалық ықпалдастық аясында Қазақстан Хафт — Герат теміржол учаскесінің құрылысын сәтті аяқтап жатыр. Серік Жұманғарин Қазақстанның Пәкістанның Карачи және Гвадар теңіз порттары бағытына қарай 10 млн тоннаға дейін жүк тасымалдауға қабілетті Central Asia-South Asia (CASA) Трансауғандық көлік дәлізін іске асыруды толық қолдайтынын мәлімдеді. Сондай-ақ, еліміз өзбек және түркімен әріптестерімен бірге Мазари-Шариф және Тургунди арқылы Гератқа баратын жаңа теміржол құрылысына қатысуға дайын екенін жеткізді. Өзара сауда-саттықты арттыру бағытында да тарихи қадамдар жасалды:
— Ауғанстанның ауыл шаруашылығы өнімдерін (анар, жүзім, өрік, жаңғақтар, ерте пісетін көкөністер) Қазақстандағы «Magnum» және «Small» сияқты ірі бөлшек сауда желілеріне тікелей жеткізу туралы уағдаластық бекітілді. Қазақстан аймақ елдері арасында мұндай мүмкіндік бірінші болып Ауғанстанға ұсынылуда;
— Қазақстандық тарап Ауғанстанның Герат өңіріне отандық ұн жеткізу көлемін айтарлықтай арттырғанын мәлімдеді.
Келіссөздер қорытындысы бойынша тараптар қаржы саласындағы өзара есеп айырысу үдерістеріне кедергі келтіріп жатқан қолданыстағы техникалық тосқауылдарды талқылап, оларды жоюдың нақты құқықтық шараларын әзірледі. Бұл реформалар Орталық Азия аймағындағы сауда айналымын жаңа белеске көтермек.
