Орал ауыл шаруашылығы тәжірибе станциясының ғалымдары «Батыс Қазақстанның шөлейт аймағындағы жайылымдарды жақсарту тәсілі» атты пайдалы әдіске арнайы патент алды.
ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігінің баспасөз қызметі мәлімдегендей, бұл жаңа әзірлеме экологиялық зардап шеккен тозған жерлерді қалпына келтіруге, мал азықтық алқаптардың өнімділігін арттыруға бағытталады. Сондай-ақ, қуаң климат жағдайында отандық мал шаруашылығының жемшөп базасын барынша нығайту көзделеді. Жайылымдар ауыл шаруашылығын дамытудың негізгі ресурстарының бірі саналады. Алайда шөлейт өңірлерде өсімдік жамылғысының тозуы, ылғал тапшылығы және ұзақ жылдар бойы жүйесіз пайдаланылуы салдарынан олардың өнімділігі төмендеп келеді. Қазақстандық мамандар әзірлеген жаңа технология осындай күрделі аумақтарды тиімді қалпына келтіруге және жоғары өнімді, тұрақты мал азықтық алқаптарды қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Таңдалған шөптер қоспасы және протеин көрсеткіші
Ғылыми әдістің негізіне тар масақты еркекшөп, ши тәрізді қияқ және құм эспарцеті кіретін арнайы таңдалған көпжылдық шөптер қоспасы алынған. Зерттеу нәтижелері дәл осы астық тұқымдас және бұршақ тұқымдас дақылдардың үйлесімі Батыс Қазақстанның шөлейт аймағында шөп жамылғысының ең жоғары өнімділігін қамтамасыз ететінін дәлелдеді. Шөп қоспасының құрамындағы әрбір дақылдың атқаратын маңызы зор.
Жоғары құрғақшылыққа төзімділігімен және ұзақ өміршеңдігімен ерекшеленеді. Көктемде жайылымдық пісу кезеңіне алғашқылардың бірі болады және күзде сапалы қайта көктеу қабілетіне ие. Құрамында ақуыздың мол болуы арқасында жемшөптің қоректік құндылығын арттырады. Оның бір килограмм пішенінде 150-180 грамға дейін қорытылатын протеин болады.
Агротехникалық шаралар кешені және ұзақ мерзімді жоспар
Ұсынылған технология топырақты сапалы өңдеу, ерте көктемде арнайы шөп қоспасын себу және біркелкі көктеуді қамтамасыз ету үшін кейіннен таптау жұмыстарын қамтитын агротехникалық шаралар кешенін қарастырады. Жерді ұзақ мерзімді және тұрақты қалпына келтіруге ерекше назар аударылады.
Алғашқы 5 жыл ішінде қалыптасқан шөп жамылғысы тек шабындық ретінде пайдаланылады, бұл өсімдіктің қуатты тамыр жүйесі мен тұрақты жамылғысының қалыптасуына септігін тигізеді. Осы кезеңнен кейін алқаптарды ауыл шаруашылығы жануарларын жаю үшін тиімді пайдалануға болады. Әзірлеушілердің айтуынша, ұсынылған тәсіл тозған өсімдік жамылғысын толықтай жоғары өнімді агрофитоценозбен алмастыруға мүмкіндік береді. Бұл шаруашылықтарды ұзақ жылдар бойы сапалы жемшөппен қамтамасыз ете алады. Ресми мәлімдемеде жобаның маңызы туралы былай деп атап көрсетілген:
«Технологияны енгізу жайылым ресурстарын пайдалану тиімділігін арттыруға, мал шаруашылығының жемшөппен қамтамасыз етілуін жақсартуға және Қазақстанның шөлейт өңірлеріндегі тозған жерлерді шаруашылық айналымына тартуға ықпал етеді. Әсіресе климаттың өзгеруі жағдайында және елдің агроөнеркәсіптік кешенін тұрақты дамыту қажеттілігі тұрғысынан бұл әдіс өте өзекті».
Бұл жаңа өндірістік тәсіл алдағы уақытта шөлейт аймақтардағы экологиялық тепе-теңдікті сақтаудың және отандық фермерлердің өнімділігін арттырудың басты құралына айналады деп күтілуде.
АҚШ пен Иранның келісімнен кейін мұнай бағасы төмендей ме? — jananews.kz
