Қазақ өнері мен руханиятының жанашыры, көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері Өзбекәлі Жәнібековтің өмір жолы мен атқарған ерен еңбегі ұлттық мұрамызды түлетуге арналды.
Тарих ғылымдарының кандидаты, ұлт жанын терең түсінген тұлға кеңестік жүйенің қатаң идеологиялық шектеулеріне қарамастан, қазақтың көне мәдениеті мен салт-дәстүрін сақтап қалуға өлшеусіз үлес қосты.
Өмір жолы және басшылық қызметтері
Өзбекәлі Жәнібеков еліміздің әлеуметтік-саяси және мәдени өмірінің әртүрлі сатыларында жетекші қызметтер атқарды. Ол Абай атындағы Қазақ педагогикалық институтын тәмамдаған. 1952–1962 жылдары мұғалімдіктен бастап, Келес аудандық, Оңтүстік Қазақстан облыстық комсомол комитеттерінде және Қазақстан ЛКСМ Орталық Комитетінде түрлі басшылық қызметтер атқарды. 1962–1975 жылдары Қазақстан ЛКСМ Орталық Комитетінің бірінші хатшысы болды.
Жаңадан құрылған Торғай облысы партия комитетінің идеология жөніндегі хатшысы ретінде жастар арасында «жастардың қорғаны» атанды. Арқалық қаласын ұлттық мәдениет орталығына айналдыруға күш салды. 1977–1987 жылдары Қазақ ССР мәдениет министрінің орынбасары, 1987–1988 жылдары Мәдениет министрі, ал 1988–1991 жылдары Қазақстан КП Орталық Комитетінің хатшысы қызметтерін атқарды. 1991 жылы зейнетке шыққан соң «Арқас» қазақ тілі мен әдебиетін түлету қорының президенті болды. Үш мәрте Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталған.
Ұлттық өнер мен музыкалық мұраны жаңғырту
Өзбекәлі Жәнібековтің тікелей мұрындық болуымен қазақтың ұлттық өнері мен қолөнері жаңа деңгейге көтерілді. Торғайда тұңғыш рет кәсіби қазақ театрын ұйымдастырып, Мәскеудегі М.С. Щепкин атындағы театр училищесінің түлектерін актерлік құрамға тартып, оларды баспана және тұрмыстық жағдаймен қамтамасыз етті. «Шертер», «Адырна», «Алтынай» сияқты әйгілі ансамбльдердің құрылуына ықпал етіп, ұлттық аспаптарды қайта жаңғыртты. Әрбір ұжымның сахналық киімі мен эстетикасына ерекше мән берді. 1981 жылы Алматы қаласында Ықылас атындағы музыкалық аспаптар мұражайын ашып, қазақтың көне аспаптарының сақталуы мен ғылыми зерттелуіне жағдай жасады.
Тарихи ескерткіштерді қорғау және Наурыз мейрамын қайтару
Мәдениет министрлігінде қызмет етіп жүрген кезінде Қожа Ахмет Ясауи кесенесін, атақты Тайқазанды елге қайтару жұмыстарын ұйымдастырды. Мәскеудің қарсылығына қарамастан, Арыстан баб кесенесіндегі мешітті қалпына келтіру ісін жүзеге асырды. Еліміздің тарихи-мәдени ескерткіштерін қорғау мақсатында арнайы «Арқас» қоғамының құрылуына мұрындық болды.
1920 жылы Тұрар Рысқұлов бастаған бастама кеңестік кезеңде «ескіліктің сарқыншағы» ретінде тыйым салғаннан кейін, 1988 жылы Өзбекәлі Жәнібековтің қолдауымен Наурыз мерекесі ресми түрде қайта тойлана бастады. Сол жылы Алматы қаласы мен Алматы облысының Жамбыл ауданында аталып өтіп, келесі жылдан бастап бүкіл республика бойынша кең көпес қанат жайды.
Қызылордадағы мектебі жоқ 47 ауылдың балалары қалай оқиды? — jananews.kz
